Phòng, chống tai nạn đuối nước: Trách nhiệm không của riêng ai

Tai nạn đuối nước hiện đang là nỗi lo thường trực của nhiều gia đình và là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em tại Việt Nam. Theo số liệu từ Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, hằng năm cả nước vẫn ghi nhận gần 2.000 trẻ dưới 16 tuổi tử vong vì đuối nước. Điều này có nghĩa là trung bình mỗi ngày có khoảng 5 trẻ em gặp nạn và mất đi mạng sống vì những sơ suất dưới nước. Thực trạng này cho thấy Việt Nam vẫn là quốc gia có tỷ lệ trẻ em tử vong do đuối nước ở mức cao trong khu vực. Đặc biệt vào những ngày hè nắng nóng, khi các em được nghỉ học và thường xuyên tìm đến các khu vực sông, ngòi, ao, hồ để tắm mát mà thiếu đi sự giám sát chặt chẽ từ người lớn, nguy cơ xảy ra những vụ việc đau lòng lại càng trở nên cấp thiết.

Phần lớn các vụ đuối nước thương tâm xảy ra ở khu vực nông thôn, nơi có mạng lưới sông ngòi, ao hồ dày đặc nhưng lại thiếu hệ thống biển cảnh báo hoặc rào chắn an toàn. Đáng chú ý, nhiều trẻ em dù đã biết bơi nhưng vẫn gặp nạn do thiếu kỹ năng xử lý khi gặp tình huống nguy hiểm hoặc do chủ quan tắm ở những vùng nước sâu, nước xoáy khi không có người lớn đi cùng.

Để phòng, chống đuối nước, nhất là trong dịp hè, các chuyên gia y tế khuyến cáo cần thực hiện tốt những nội dung sau:

Đối với gia đình:
Các bậc phụ huynh cần tăng cường giám sát con trẻ, tuyệt đối không để các em tự ý đi tắm hoặc chơi đùa gần khu vực nước sâu, vùng nước xoáy khi không có người lớn đi cùng. Những vật dụng chứa nước trong nhà như bồn tắm, bể nước, chum vại, lu nước cần có nắp đậy chắc chắn hoặc rào chắn an toàn để bảo vệ trẻ nhỏ dưới 6 tuổi. Song song với đó, việc cho trẻ học bơi sớm và rèn luyện kỹ năng nhận biết khu vực nguy hiểm là giải pháp quan trọng giúp trẻ hình thành kỹ năng tự bảo vệ bản thân.

Đối với nhà trường và chính quyền địa phương:
Bên cạnh vai trò của gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương cần phát huy trách nhiệm trong công tác quản lý, tuyên truyền phòng, chống đuối nước. Việc rà soát, cắm biển cảnh báo tại các khúc sông, ao hồ nguy hiểm là rất cần thiết nhằm nâng cao ý thức phòng tránh cho người dân. Đồng thời, các địa phương cần đẩy mạnh tổ chức các lớp dạy bơi, kỹ năng bơi an toàn, bơi sinh tồn cho trẻ em với mục tiêu “xóa mù bơi” trong cộng đồng.

Xử trí khi có người bị đuối nước:
Trong trường hợp xảy ra đuối nước, việc sơ cứu đúng cách ngay tại hiện trường có ý nghĩa quyết định trong việc cứu sống nạn nhân. Trước tiên, cần nhanh chóng đưa người gặp nạn ra khỏi nước bằng biện pháp an toàn và gọi hỗ trợ cấp cứu ngay lập tức. Nếu nạn nhân bất tỉnh và ngừng thở, cần tiến hành thổi ngạt ngay 2 lần, sau đó kiểm tra mạch cổ hoặc mạch bẹn. Nếu nạn nhân ngừng tim, cần phối hợp ép tim ngoài lồng ngực và thổi ngạt theo đúng hướng dẫn sơ cứu phù hợp với từng độ tuổi.

Khi nạn nhân có dấu hiệu thở trở lại, cần đặt nằm nghiêng để chất nôn dễ thoát ra ngoài, giữ ấm cơ thể và nhanh chóng chuyển đến cơ sở y tế gần nhất để được theo dõi, điều trị kịp thời. Các chuyên gia y tế khuyến cáo không nên chủ quan ngay cả khi nạn nhân đã tỉnh táo, bởi nguy cơ suy hô hấp thứ phát có thể xuất hiện sau đó vài giờ.

Tai nạn đuối nước hoàn toàn có thể phòng tránh nếu mỗi cá nhân và cộng đồng cùng nâng cao ý thức trách nhiệm. Sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương không chỉ giúp giảm thiểu những mất mát đau lòng mà còn góp phần tạo dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh cho trẻ em trong dịp hè.